Ayar sistemi tarihsel bir ölçüdür: saf altın 24 kırat (karat) kabul edilir, alaşımdaki saf altın payı 24 üzerinden söylenir. Türkiye’de ziynet altınları (çeyrek, yarım, tam, Cumhuriyet) ve bilezikler 22 ayar; gram altın ve külçe 24 ayar; taşlı ya da günlük takılar genellikle 18 ya da 14 ayar basılır.
Ayar düştükçe altın oranı düşer, sertlik artar. 24 ayar yumuşaktır ve kolay çizilir; bu yüzden takıda alaşım tercih edilir. Alaşım metali bakır, gümüş, paladyum ya da nikel olabilir; rengi de bu metal belirler (kırmızı altın bakır, beyaz altın paladyum/nikel).
Aynı gramdaki iki ürün farklı ayardaysa farklı miktarda saf altın içerir; fiyat da bu oranda değişir. Bir ürünü fiyatlamadan önce ayarını bilmek zorunludur.
Örnek
20 gram 22 ayar bilezik: 20 × 0,9166 = 18,33 gram saf altın. Aynı 20 gram 14 ayar olsaydı: 20 × 0,585 = 11,7 gram saf altın.